‚Deloitte Global Mobile Consumer Survey‘ ve dusundurdukleri

‚Deloitte Global Mobile Consumer Survey’ calismasi (rapor baglantisi) Turkiye pazari ile ilgili degerli bilgiler sunuyor.

Calismanin ilgi cekici bolumlerinden birinde diyor ki; 2013 yilinda Turkiye’de internete bagli ortalama cihaz adedi sahipliği 2012’ye gore %42 artisla ‘3’ u gecmis durumda. Bu deger Arjantin, Rusya, Brezilya ve Meksika gibi diger gelişen ekonomilerden fazla.

Screen Shot 2014-11-24 at 23.18.41

Bu veri, elbette endüstrideki bircok paydas icin (servis saglayicilar, parekende sektoru, icerik saglayicilar, ajanslar, uygulama gelistiriciler vb.) sevindirici bir haber.

Data istahi yüksek son teknoloji cihazlari kullanan dijital tuketiciler, servis saglayicilari ( Superonline, TTNet vb.) surekli olarak fiber internet, 4G ve benzeri teknolojilere yatirim yapmak konusunda zorluyorlar. 

Onumuzdeki yillarda internete baglanan cihaz sahipligindeki artis trendinin devam etmesini beklemek kimse icin sürpriz olmaz.

Bugun, TV servisine tum ekranlar uzerinden erisim imkani bonus bir ozellik olmaktan cikti, standart bir hizmet haline geldi. Turkiye de bu konuda istisna degil.  Turkiye’deki resmin butunune baktigimizda 5 buyuk TV platformunun da servislerini 4 ekran uzerinden (TV, PC, smart-phone and tablet) ) sunduğunu goruyoruz.  OTT servisleri halihazirda set-top-box uzerinden sunulan TV ekranin uzerine gelmis oldugu icin OTT servisleri markette farkli bir isimle konuslanmis oldu. Turkcell TV+ ise lansmani ilk yapildiginda 4 ekranda birden gercek multi-screen bir servis olarak yapildigi icin bir istisna durumunda. Diger tum platformlarda TV ve OTT servisleri iki farkli isimle pazarda kendine yer bulurken Turkcell TV+ tek cati isim olarak karsimiza cikiyor.

Huzurlarınızda Geleceğin TV Platformu: Turkcell TV+

Geçtiğimiz hafta Perşembe günü, (16 Ekim 2014) profesyonel kariyerimde önemli bir kilometre taşı idi.

Uzunca bir süredir geliştirme süreci devam eden Turkcell TV+ ürünümüzün lansmanını Park Bosphorus İstanbul Hotel’de gerçekleştirdik. Böylece, Türkiye’deki mevcut iki IPTV servisinin de(Tivibu ile beraber) lansmanında bulunan az sayıdaki insandan biri olma ayrıcalığına sahip olmuş oldum.

Lansman davetimize sabah seansında 200’ü aşkın basın mensubu, akşamki seansta ise seçkin davetli listesi katıldı. Liderimiz Turkcell Grup CEO’su Süreyya Bey’in sunumu ile başlayan etkinlik, Turkcell Superonline CEO’su Murat Erkan’ın canlı demosu ile devam etti. (Hepimizin yürüyeğimiz ağzımızda izlediğimiz canlı demoda Murat Bey’e Direktörümüz Fırat Akdere eşlik etti.)

Screen Shot 2016-03-20 at 21.54.20

Yandaki fotografta sadece birkaç çalışma arkadaşım yer alıyor ama bu „Geleceğin TV Platformu“ nun bu olgunluk seviyesine gelmesinde çoook büyük bir takımın imzası var. Ben de bu takımın bir parçası olmaktan gurur duyuyorum.

Turkcell TV+,  kopyalanamaz  3 temel özelliği ile önplana çıkıyor.

  • Gerçek Multiscreen deneyim
  • Canlı yayını 12 saat geri alma
  • Buluta kayıt

Bu özelliklerin her birinin detaylarını ve kullanım alanlarını ise bir başka yazıya bırakayım 🙂

TTNet Tivibu isim degisikligine gitti..

TTNet’in TV servisi Tivibu yakin zamana kadar her biri farkli isimlendirilmis 4 farkli alt kategori olarak sunuluyordu:

  • Tivibu Ev (IPTV Servisi)
  • Tivibu Web (WebTV Servisi)
  • Tivibu Cep (Mobil Servis)
  • Tivibu Smart TV (OTT Servisi)

TTNet gectigimiz gunlerde‘ daha basit ve anlasilir olmasi icin isimlendirme terminolojisinde degisiklige gitti.

platform-tivibu-go

Anlasilan IPTV servisi ana servis olarak konumlandirilip, diger servisler onu tamamlayici olarak tasarIandi. Yeni isimlendirmeye gore sadece 2 tip servis sunuluyor:

  1. Tivibu: (IPTV servisi, eski adiyla Tivibu Ev)
  2. Tivibu Go:  ( PC, moobil cihazlar hatta OTT STB uzerinden izlenebilen OTT servisi)

„Tivibu“ servisine abone olundugunda ‘Tivibu Go’ paketi ucretsiz olarak sunuluyor.

Gercekten de, bu yeni model oncekine gore cok daha basit. her farkli cihaz tipine gore abonelik yaratmaniz gerekmiyor. Guzel olan, IPTV servisine abone oldugunuzda servisi diger ekranlardan kullanma hakkina da sahip oluyorsunuz. Asikar ki,  TTNet bu yeni model ile gercek anlamda bir cok-ekranli TV servisi sunmayi hedeflemis.

Farkli abonelik paketlerine ve diger alternatiflere bu baglantidan goz atabilirsiniz.

Digital Broadcasting dersi vize sorulari (Bahar 2014)

Kadir Has Universitesi’nde vermis oldugum dersin 2013 yilindaki vize ve final sorularini daha once paylasmistim.

(Baglanti 1 & Baglanti 2)

lectur2_940x315

 

Bugun de 2014 Bahar doneminin vize sinavi vardi. 2014 Vize sorularini asagida paylasiyorum. Sayisal TV konusundaki birikiminizi sinamak isterseniz goz atabilirsiniz:

KADIR HAS UNIVERSITY

 CF 432: DIGITAL BROADCASTING

 SPRING 2014   MIDTERM EXAM

1. What are the fundamental changes in TV industry from the end user perspective compared to 90’s in terms of technology, TV watching habits etc.? (20 points)

2. If I were somebody totally unfamiliar with the term OTT (Over-the-top) TV, how would you explain to me what it is and how it has changed the TV industry as a whole? (15 points)

3. How do you think Digiturk will position itself in case it loses the broadcasting rights of football league? Do you think that it can still survive? How? (15 points)

4. The phenomenon Social TV seems to lose its popularity lately. Several examples of Social TV applications has either shut down or consolidated. Why is this happening? What are the major factors that caused Social TV applications fail to become sustainable? (20 points)

5. To enjoy the superior image quality of 4K (Ultra HD) video format, you will need 3 basic elements to become present as a whole. One of them is 4K video content itself. What are the other 2 elements so that 4K video format is delivered to consumers? (10 points)

6. Imagine that you are working for Apple and you are in charge of Apple TV sales. Convince me to buy this product. Why should I buy it? (20 points)

GOOD LUCK! 

Viki: Global OTT TV sağlayıcı

Viki.com ücretsiz sunulan global bir OTT platformu. Global Netflix olarak da biliniyor. Viki ismi video ve wikipedia’nin bir araya gelmesi ile ortaya çıkmış. Singapur merkezli bu multi-screen video streaming servisi ile dünyanın dört bir tarafından çeşitli içeriklere ulaşmak mümkün. Son yıllarda Türk dizilerinin yurtdışında çok fazla ilgi çektiğini biliyoruz. Viki ile birçok Türk dizisi farklı alt yazı seçenekleriyle global izleyicilere sunulabiliyor.

rakuten-to-buy-singapore-video-startup-viki-reportedly-for-200m

Genel olarak içerik dünyasının karşılaştığı bir handikap vardır. İçerik sağlayıcılardan sağlanan içerik hakları belirli bir bölge için geçerlidir. Örneğin Türkiye için sahip olduğunuz yayın hakları Türkiye dışında geçerli olmaz. O yüzden Türkiye merkezli OTT servislerine yurtdışından erişim mümkün olamaz.

„Viki: Global OTT TV sağlayıcı“ weiterlesen

Netflix : Challenge accepted!

OTT TV hakkinda bircok yazi yazdigimiz dusunuldugunde bu teknolojinin en basarili uygulayicilarindan biri olan Netflix hakkinda biraz daha detayli bilgi vermek gerekir diye dusunduk.

Oncelikle bir kac anahtar veri ile baslayalim:

  • 27.15 milyon adet streaming abonesi
  • Abone basina gelir $7,99 (tek bir abonelik tipi var, sinirsiz icerik izleyebiliyorsunuz)
  • Market capitalization degeri $10,02 milyar (Fikir vermesi icin Google’inki $276,19 milyar)
  • 2012 sonu itibariyle Kuzey Amerika toplam internet trafiginin %29’u Netflix icerigini tasiyor (Kaynak)
  • 2012 sonu itibariyle gelir $3,61 milyar (Yine fikir vermesi icin Turkcell’in 2012 sonu geliri $5.86 milyar

Genel hatlariyla tum gostergeler pozitif gozukuyor olsa da Netflix’in nakit akisina bakildiginda 2012 yilinin pek de parlak gecmedigi goruluyor:

Netflix’in son donemde karsilastigi en buyuk challenge’lardan biri artan icerik lisans maliyetleri ile bas etmek. Bir yandan icerik sahiplerinin tek tarafli olarak anlasmalari sonlandirmasi, diger taraftan artan rekabetle beraber artan maliyetler. Netflix surdurulebilir bir karlilik icin bu savastan galip cikmak zorunda. 2011’in Ocak ayinda Netflix CEO’su Reed Hastings bakin ne demisti:

[…] When we start taking creative risks–that is, reading a script and guessing if it was going to be a big hit and who might be good to cast in it–it’s not something that fundamentally as a tech company or a company run by a tech CEO like myself is likely to build a distinctive organizational competence in. We think that we’re better off on letting other people take creative risk, and get the rewards for when they do that well. […]

Aradan gecen 2 senenin sonunda ise Netflix’in ayni CEO liderliginde  ‚House of Cards‘ ile pek de kucumsenmeyecek bir creative risk aldigini goruyoruz.

Pay-TV sektorunde rekabet giderek kizisiyor, pasta da hizla buyuyor. Ancak sanirim asikar olan bir sey varsa o da su ki ‚CONTENT IS THE KING!‘ soylemi her gecen gun daha da gucleniyor.

Yeni Nesil TV yayinciligi: „Anytime – Anywhere“ donemi

Ne zaman?

80’li ve 90’li yillarda kaçırdığınız bir dizinin tekrarını nasıl izleyebildiginizi hatirlayabiliyor musunuz ?

‚Bizimkiler‘, ‚Süper baba‘,  ‚Ikinci bahar‘ vb. dizilerin bir bölümünü kacirdiginizda tek seceneginiz kanalın diziyi yoğun istek(bu yoğun istek ifadesine hep şüpheyle bakmisimdir) tekrar yayinlamasi idi.

İşte bu yüzden bu yıllarda yapilan yayinciliga `Lineer Yayıncılık` denebilir. Lineer çünkü seyirci edilgen, lineer çünkü seyircinin begeni ve yergilerinden bihaber bir yayincilik formati. 

(Bu arada siz de günümüzde tekrarı yayınlanan programlarin azaldığını gozlemliyor musunuz, çünkü gerek kalmadi!)

2000’li yillarla birlikte internetin yayginlasmasi, baglanti hizlarinin artmasi, smooth streaming teknolojisinin olgunlasmasi ve youtube benzeri OTT servisleri ile birlikte kacirdigimiz programlari daha sonra izlemek oldukca kolaylasti. Artık bugun  bircok yerde karsilastiginiz ifadesiyle ‚Anytime‚ konsepti stabil şekilde, olgun bir teknoloji olarak hayatımıza yerini saglamlastirdi. Yani artık izlemek istediğiniz içeriği ne zaman izleyeceginize siz karar veriyorsunuz. Sabahın köründe veya gece yarısı. Birçok OTT servisi bunu kaliteli bir yeni nesil yayıncılık sistemi ile mümkün kılıyor. Bu yeni video tuketim aliskanligi oylesine benimsendi ki, 2010’li yillarda dogan nesiller baska turlusunun olabilecegine inanmakta gucluk cekecek.

Nerede ?

Yine 2000’li yıllardan öncesini hatırlarsanız televizyon izlediğimiz ekran sayısı kaçtı?  : 1

O da evimizin baş köşesinde duran tüplü TV ekranı idi.

Peki gunumuzde TV(aslinda video demek daha dogrusu olacak) izleyebildiginiz kac ekran var? : 4

TV ekraninin yanina sirasiyla PC, Smartphone ve Tablet ekranlari eklendi.

Evinizdeki en buyuk ekran olan TV’ye gelen yayin uydu, kablo, karasal ve ip altyapısı gibi farkli mecralardan gelirken, diger 3 ekran icin  internet altyapısından faydalaniliyor.

PC, Smartphone ve tablet uzerinden tuketilen video iceriklerinin tuketim seklini ise iki bolumde incelemek mumkun:

  • Statik ortamlarda (ev, ofis, cafe vs. )
  • Mobil halde, hareket halindeyken ( otobus, metro vs.)

 

Statik ortamlarda IP video paketlerinin iletimi cogunlukla WiFi uzerinden yapiliyor. (Buna en tipik ornek PC’den youtube izlemek) Bu deneyimde  evdeki modemin (DSL , kablo, Fiber veya 3g) video paketlerinin ev ici dagitimini yuksek bitrate ile basarmasi beklenir. Elbette haneye gelen bitrate’in de belirli bir seviyenin uzerinde olmasi gerekir. Benzer sekilde statik ortamda video tuketimi icin kullanilabilecek diger ekranlarda (smartphone, tablet) yasanacak deneyimin kalitesini belirleyecek olan hem hanenin bitrate degeri hem de ev ici kablosuz aktarimin kalitesi  olacaktir.

Video icerikleri hareket halinde iken tuketilmek istendiginde ise 3G baglantisinin kalitesine guvenmek zorundadir. Turkiye’de ortalama 3G baglantisi bircok ulkeye gore iyi durumda olmak ile beraber sadece Istanbul veya buyuk sehirler degil Turkiye geneli dusunuldugunde henuz 3g baglanti hizlarinin ve OTT servislerinin olgunluk seviyelerinin gelismeye acik yonleri oldugunu dusunuyoruz. Ayrica icerik saglayicilar iceriklerin mobil platformlarda sunulmasi konusunda biraz tutucu davraniyorlar. Ornegin PC’de mevcut olan bir icerigin ayni platformun mobil surumunde mevcut olmadigi gorulebiliyor. Bunun arkasinda yatan temel sebep de muhtemelen ayni icerikten her ekrandan ayri gelir elde etmek isteyen icerik saglayicilar ile servis saglayicilar arasindaki anlasmazliklar.

Ozetle, TV yayinciliginda ozellikle 2010’lu yillarla beraber ‚TV Anytime & Anywhere“ diyebilecegimiz bir doneme girdik. Tum dunyada ve ulkemizde ‚diledigin zaman diledigin yerde‘ deger onermesinin arkasini doldurmaya calisan urun ve servisler birbiri arkasindan duyuruldu.

Resmin butunune bakildiginda ise ‚Diledigin zaman‘ onermesi oldukca olgunlasmis durumda iken ‚Diledigin yerde‘ teklifinin henuz gidecegi mesafe oldugu goruluyor.

BBC iPlayer daha çok connected-TV ve mobil cihazlarda..

BBC iPlayer, BBC’nin internet üzerinden sunduğu multi-platform OTT TV ve radio servisi. Android ve iOS uygulamaları ile beraber parmakla gösterilen bir başarı hikayesi. BBC iPlayer toplamda 650 farklı cihaz üzerinden izlenebiliyor.

Geçtiğimiz günlerde açıklanan verilere göre Kasım ayında BBC iPlayer toplamda 213 milyon(evet milyon) istek ile tüm zamanların rekorunu kırmış. Bu izleme isteklerinin platform kırılımı ise aşağıdaki gibi olmuş;

Connected TV’lerden gelen talepte önceki aya göre yuzde 25’lik bir artış gözlenmiş. Ayrıca mobil cihazların oranında da artış gözlenmiş.

Bu trendin önümüzde yıllarda artarak devam etmesini beklemek kimseyi şaşırtmaz sanırım.

BBC iPlayer, kısa süre önce de 6,7 milyon hanede BSkyB’nin Sky+HD cihazlarından da erişilebilir hale gelmişti.

Peki sizce Türkiye’de BBC iPlayer benzeri birçok farklı platform üzerinden sunulan konsolide, bağımsız bir servis sunulabilir mi? Şimdiye kadar olmamasının sebepleri ne olabilir?  Yorumlarınızı bekliyoruz.